Azerbaycan Merkez Bankı, ödeme sistemlerinde uygulanacak yeni hizmet bedeli tarifelerini onayladı. Değişiklik 1 Nisan 2027’de yürürlüğe girecek ve kartan karta transferlere yansıyıp yansımayacağı tartışma konusu oldu.
Yeni tarifelere göre bazı hesaplaşma sistemlerinde hizmet bedellerinin üst sınırı düşürülürken, Anlık Ödemeler Sistemi için daha avantajlı oranlar belirlendi. Azerbaycan Merkez Bankı Ödeme Hizmetleri ile Ödeme Sistemlerinin Geliştirilmesi ve Politikası Bölümü Başkanı Reşad Kasımov, Gerçek Zamanlı Hesaplaşmalar Sistemi’nde tarife üst sınırının iki kat, Küçük Ödemeler için Hesaplaşma-Kliring Sistemi’nde ise 1,5 kat düşürüldüğünü açıkladı.
Yeni kurallar, Bankalar Arası Kart Merkezi’nde işlem gören ödemeleri de kapsıyor. Değişiklik, Merkez Bankı’nın operatörlüğünü yaptığı ödeme sistemlerinin tüm katılımcılarını; bankaları, operatörleri ve diğer kurumları ilgilendiriyor.
Merkez Bankı’ndan yapılan açıklamaya göre yeni tarifeler doğrudan kurum ile bankalar ve diğer mali kuruluşlar arasındaki hesaplaşmaları düzenliyor. Yani bu tutarlar, bankaların sistemi kullanırken ödediği bedeller olup komisyonlar Bankalar Arası Kart Merkezi’nin katılımcılarından tahsil edilecek.
Tek tip tarife çerçevesi oluşturuluyor
Bankacılık uzmanı Emin Kerimov, yeni düzenlemenin temel amacının kartan karta transfer zincirinde yer alan kurumlar arasında tek tip bir tarife tablosu oluşturmak olduğunu belirtti. Kerimov’a göre bu adım, fiyatların yapay şekilde yükselmesinin ve tarifelerdeki dağınıklığın önüne geçmeye hizmet ediyor; bankalar da transferlerin maliyetini önceden net biçimde hesaplayabilecek.
Uzman, yeni tarifelerin müşterilere yansımasının bankaların piyasa davranışına bağlı olacağını vurguladı. Büyük bankalar ek maliyetleri kendi gelirlerinden karşılayabilirken, müşteri tabanı küçük bankalarda bu durum ikinci ve üçüncü transferlerde komisyon uygulanması şeklinde kendini gösterebilir. Kerimov, değişikliğin gerçek etkisinin ortaya çıkması için aylar, hatta bir-iki yıl geçmesi gerekebileceğini sözlerine ekledi.
Sonuç rekabet ortamına bağlı
Bankacılık uzmanı İsmayıl Memmedov, konunun vatandaşların kartlarından kesilen komisyon değil, bankaların kartan karta (C2C) işlemlerde bankalar arası hesaplaşmalarda ödediği hizmet bedelleri olduğunu vurguladı. Memmedov’a göre yeni kurallar, daha önce farklı yaklaşımların bulunduğu bu alanda daha şeffaf bir çerçeve oluşturuyor; ancak bu durum otomatik olarak transferlerin pahalanacağı anlamına gelmiyor.
Memmedov, “nihai sonuç bankaların tarife politikasına bağlı olacak” dedi. Bankaların mali yükü azalır ve piyasada rekabet güçlü kalırsa bunun müşterilere düşük komisyon olarak yansıması bekleniyor; aksi halde ek maliyetler müşteri tarifelerine yansıtılabilir. Uzman ayrıca komisyonlardaki artışın kullanıcıların dijital cüzdan ve ödeme uygulamalarına ilgisini artırabileceğini kaydetti.
