Azərbaycan Respublikasının Dövlət Neft Fondu (ARDNF) ötən ilin yekununda 26,9 milyard manat (15,8 milyard dollar) xalis mənfəət qeydə alıb ki, bu göstərici 2024-cü ildəkindən 3,4 dəfə yüksəkdir. Bu nəticəyə qızıl aktivlərindən əldə olunan gəlirin kəskin artması səbəb olub.
ARDNF-in maliyyə hesabatlarına əsasən, 2025-ci ildə fondun məcmu gəliri 27,36 milyard manata (16,1 milyard dollar) çatıb, halbuki 2024-cü ildə bu rəqəm cəmi 7,5 milyard manat (4,4 milyard dollar) səviyyəsində olub.
Hesabat dövründə fondun investisiya gəlirinin böyük bölümünü qızıl külçələrinə qoyulan vəsaitlər təşkil edib. Qızıldan əldə edilən gəlir 16,85 milyard manata (9,91 milyard dollar) yüksəlib – əvvəlki ilin 3,39 milyard manatı (1,99 milyard dollar) ilə müqayisədə təxminən beş dəfə çox.
Təhvil və səhm qoyuluşlarından gəlir yüksəlib
Təhvillərə edilən investisiyalardan gəlir 4,14 milyard manata (2,44 milyard dollar) çatıb, bu da 2024-cü ilin 680,17 milyon manatı (400,1 milyon dollar) ilə müqayisədə təxminən 6,1 qat artımdır. Səhm qoyuluşlarından gələn gəlir isə 5,292 milyard manata (3,11 milyard dollar) yüksəlib – əvvəlki ilin 3,2 milyard manatından (1,89 milyard dollar) 64,7 faiz çox.
Özəl kapital fondlarından gəlir 360,87 milyon manata (212,3 milyon dollar) çatıb, bu da bir il öncəki 346,2 milyon manatdan (203,7 milyon dollar) 4,2 faiz yüksəkdir. İnfrastruktur fondlarına edilən qoyuluşlardan gəlir 98,08 milyon manata (57,7 milyon dollar) qalxıb ki, bu 2024-cü ilin 31,63 milyon manatından (18,6 milyon dollar) 3,1 dəfə çoxdur. İnvestisiya əmlakından gələn gəlir isə 73,18 milyon manata (43,0 milyon dollar) enərək 13,9 faiz azalma göstərib.
Bəzi investisiya istiqamətlərində itki müşahidə olunub
Fondun bütün qoyuluş sahələri müsbət nəticə göstərməyib. Daşınmaz əmlak fondları üzrə 14,05 milyon manat (8,3 milyon dollar) itki qeydə alınıb, bu isə 2024-cü ildə həmin sahədən əldə olunan 32,29 milyon manat (19 milyon dollar) gəlirlə ziddiyyət təşkil edir.
Törəmə maliyyə alətləri üzrə isə vəziyyət tərsinə dəyişib – 25,4 milyon manat (14,9 milyon dollar) gəlir qeydə alınıb, halbuki 2024-cü ildə bu alətlər 6,35 milyon manat (3,7 milyon dollar) zərərlə bağlanmışdı. Amortizasiya dəyəri ilə uçota alınan maliyyə alətləri üzrə valyuta məzənnəsi fərqindən yaranan itki cəmi 809 min manata (476 min dollar) düşüb, 2024-cü ilin 108,05 milyon manatı (63,6 milyon dollar) ilə müqayisədə bu kəskin azalmadır.
Effektiv faiz dərəcəsi metodu ilə hesablanan faiz gəliri 154,64 milyon manat (90,97 milyon dollar) təşkil edib ki, bu əvvəlki illə müqayisədə 29,2 faiz geriləmədir. Digər gəlir maddələri isə 31,94 milyon manata (18,8 milyon dollar) enərək 17,5 faiz azalıb. Fondun birgə müəssisələrdəki payından vergi ödənildikdən sonrakı maliyyə nəticəsindən gəlir 43,64 milyon manata (25,7 milyon dollar) çatıb – bu 2024-cü ilin 25,47 milyon manatından (15 milyon dollar) 71,3 faiz yüksəkdir.
Xərclər artıb, aktivlər 125,7 milyard manatı ötüb
2025-ci ildə ARDNF-in əməliyyat xərcləri 140,93 milyon manata (82,9 milyon dollar) qalxıb – 2024-cü ilin 79,1 milyon manatı (46,5 milyon dollar) ilə müqayisədə 78,2 faiz artım. Fondun ödədiyi gəlir vergisi isə 2,97 milyon manata (1,75 milyon dollar) enib, bu da 2024-cü ilin 4,78 milyon manatından (2,8 milyon dollar) 37,9 faiz azdır.
2026-cı il yanvarın 1-nə olan vəziyyətə görə, ARDNF-in aktivləri 125,72 milyard manata (73,95 milyard dollar) yüksəlib, illik artım tempi 22,5 faiz olub. Fondun öhdəlikləri 471,7 milyon manata (277,5 milyon dollar) çatıb ki, bu 2024-cü ilin sonu ilə müqayisədə 11,3 faiz çoxdur. Fondun kapitalı da ilin ərzində 22,5 faiz artaraq 125,25 milyard manata yüksəlib.
Azərbaycan Respublikasının Dövlət Neft Fondu 1999-cu il dekabrın 29-da müvafiq prezident fərmanı ilə yaradılıb. Qurumun əsas missiyası ölkənin neft-qaz ehtiyatlarının kəşf edilməsi və işlənilməsindən, habelə öz fəaliyyətindən əldə edilən vəsaitlərin indiki və gələcək nəsillərin mənafeyi naminə toplanması və idarə edilməsidir.
Həmçinin oxuyun: SOFAZ-ın xalis mənfəəti 2025-ci ildə 15,8 milyard dollara çatıb | Bank of Baku 9 ayda xalis mənfəətini 27 milyon manata çatdırıb
