Azeri-Çırag-Derinsulu Güneşli (AÇG) yatağında petrol üretiminin yıllık doğal düşüş oranı 2023’teki yüzde 12’den bugün yüzde 3’e kadar geriledi. Bu gelişme, bp şirketinin SOCAR ile birlikte yürüttüğü ek sondaj çalışmaları ve uyguladığı modern teknolojiler sayesinde gerçekleşti.
Uzun yıllardır işletilen AÇG yatağında asıl hedef, üretimdeki kademeli düşüşün önüne geçmek ve mevcut rezervlerden en yüksek verimi elde etmek. Bu amaçla yatakta hâlen yedi sondaj kulesi kesintisiz faaliyet gösteriyor.
2026 yılının ilk dokuz ayında toplam 17 yeni kuyu açılarak üretime hazır hale getirildi. Bunların 12’si petrol çıkarmak, üçü su enjekte etmek, ikisi ise gaz enjekte etmek için tasarlandı. Geçen yılın aynı döneminde ise sadece 11 kuyu tamamlanmıştı; bu da yüzde 55 civarında bir artışa işaret ediyor.
Bu yıl Derin Deniz Güneşli sahasındaki yedi su altı kuyusunda yapılan bakım ve onarım çalışmaları, platformdan değil “Hankendi” adlı su altı inşaat gemisinden yönetildi. Söz konusu operasyonlarda bp’nin Hazar havzasındaki faaliyet tarihinde ilk kez yükseltici boru (riser) kullanmadan hafif kuyu müdahale teknolojisi kullanıldı; bu sayede platformdaki ekipman daha fazla sondaj işine ayrılabildi.
Derin Deniz Güneşli, Merkezi Azeri ve Batı Çırag bölgelerindeki ek 10 kuyuda üretimi artırmak amacıyla özel bir gemi ile teşvik çalışmaları yürütüldü. Merkezi Azeri platformunda ise gazın yeniden rezervuara enjekte edilmesi kapasitesi, genişletme projesi kapsamında yüzde 20 artırıldı.
Çok dallı kuyu yöntemi ilk kez denendi
Bu yıl AÇG yatağında çok dallı kuyu teknolojisi ilk kez uygulandı. Batı Azeri platformundan açılan C44 numaralı kuyu, bu yöntemle Hazar Denizi’nde açılan ilk örnek olarak kayıtlara geçti. Yıl için planlanan üç kuyudan ikisi, yani C44 ve D41, devreye alındı; 2027-2028 yıllarında bu tür sondajların artırılması planlanıyor.
Yataktaki rezervlerin daha kesin biçimde belirlenmesi amacıyla 2024’ten 2028’e kadar sürecek bir 4D sismik araştırma programı yürütülüyor. Bu programın maliyetinin yaklaşık 370 milyon dolara ulaşması bekleniyor.
Son verilere göre, AÇG yatağının işletilmesi için bugüne kadar yaklaşık 47 milyar dolar harcandı ve yataktan toplam 4,7 milyar varile yakın petrol çıkarıldı. Bunun yanı sıra Azerbaycan devletine 63 milyar metreküpten fazla eşlik eden gaz teslim edildi.
