Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s, Bank Respublika ile AccessBank’ın birleşmesi sonucunda varlık büyüklüğü bakımından Azerbaycan’ın dördüncü büyük bankının ortaya çıkacağını açıkladı.
Moody’s’in yayımladığı değerlendirmeye göre, Bank Respublika AccessBank birleşmesi sonucunda doğacak yeni yapı, bankacılık sektörünün toplam varlıklarının yaklaşık yüzde 7-8’ine sahip olacak. İki banka 3 Kasım’da stratejik anlaşmanın tamamlandığını resmen duyurdu: Bank Respublika, AccessBank’ın tüm hisselerini devralırken, AccessBank’ın eski hissedarları Bank Respublika’nın yeni çıkardığı imtiyazlı hisseleri alarak bankın hissedar yapısına katıldı.
Moody’s, satın alma sürecinin resmen tamamlanmasına rağmen, Bank Respublika ile AccessBank’ın ilk aşamada ayrı bankalar olarak faaliyet göstereceğini, tek bankada birleşmelerinin ise düzenleyici gerekliliklere bağlı olarak daha sonra gerçekleşeceğini vurguladı.
Kredi portföyünde kalite riski
Moody’s uzmanları, 2026-2027 döneminde Bank Respublika’nın varlık kalitesinde bozulma görülebileceğini öngörüyor. Bunun başlıca nedeni, AccessBank’ın kredi portföyünün yeni yapıyla birleştirilmesi; 2025 yılı sonu itibarıyla AccessBank’ta tahsili gecikmiş kredilerin oranı yüzde 7,4’e ulaşmış durumda. Ayrıca iki kurumun kredilendirme ilkelerindeki farklılıklar da ek risk kaynağı olarak değerlendiriliyor.
Karşılaştırma açısından, birleşme öncesinde Bank Respublika’nın kendi verilerine göre 2026 yılı ortasında tahsili gecikmiş kredilerin oranı yalnızca yüzde 1,4, bu kredilerin karşılık oranı ise yüzde 109 seviyesindeydi. Buna karşın Moody’s, uzun vadede maliyet tasarrufu ve sinerji yaratma potansiyelinin bulunduğunu belirtiyor; zira iki bankın iş modeli ve temel müşteri kitlesi, özellikle mikro, küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ) alanında büyük ölçüde örtüşüyor.
Moody’s, birleşmenin ardından Bank Respublika’nın mikro ve KOBİ segmentinde pazarın en büyük oyuncusu haline geleceğini, böylece hem ölçek hem de pazarlık gücü bakımından avantaj elde edeceğini kaydetti.
Finansman kaynakları ve not görünümü
Kuruluşun hesaplamalarına göre, birleşen yapının finansman tabanı önceki döneme kıyasla daha fazla müşteri mevduatına dayanacak. Önümüzdeki 12-18 ay içinde kredi büyüme hızının yavaşlamasıyla bankın likidite rezervlerinin yeterli seviyede kalması bekleniyor.
Bank Respublika’nın uzun vadeli mevduat notlarına ilişkin negatif görünüm korunuyor; bu da önümüzdeki 12-18 ayda not artışı ihtimalinin düşük olduğunu gösteriyor. Moody’s, bankın AccessBank’ı başarıyla entegre ederek öngörülen tasarruf ve kârlılık hedeflerine ulaşması, aynı zamanda sermaye yeterliliği ile varlık kalitesini istikrarlı tutabilmesi halinde görünümün durağana çevrilebileceğini belirtti.
