Reytinq qurumu Moody’s bildirib ki, Bank Respublika ilə AccessBank-ın birləşməsi nəticəsində aktivlərinin həcminə görə Azərbaycanın dördüncü böyük bankı meydana çıxacaq.
Moody’s-un yaydığı məlumata əsasən, Bank Respublika AccessBank birləşməsi sayəsində formalaşacaq yeni qurum bank sektorunun ümumi aktivlərinin təxminən 7-8 faizinə sahib olacaq. 3 noyabr tarixində hər iki bank strateji sövdələşmənin yekunlaşdığını rəsmən açıqlayıb: bu çərçivədə Bank Respublika AccessBank-ın bütün səhm paketinə sahib olub, AccessBank-ın əvvəlki səhmdarları isə Bank Respublikanın yeni buraxdığı imtiyazlı səhmləri qəbul edərək həmin bankın səhmdar heyətinə qoşulublar.
Agentliyin vurğuladığına görə, alqı-satqı prosesi rəsmən bitsə də, Bank Respublika və AccessBank ilkin mərhələdə ayrı banklar kimi fəaliyyət göstərəcək, onların vahid bankda birləşməsi isə tənzimləyici tələblərə uyğun olaraq sonradan həyata keçiriləcək.
Kredit portfelinin keyfiyyətində risklər
Moody’s-un ekspertləri 2026-2027-ci illər üzrə Bank Respublikanın aktiv keyfiyyətinin pisləşə biləcəyini proqnozlaşdırır. Bunun əsas səbəbi AccessBank-ın kredit portfelinin yeni strukturla birləşdirilməsidir – 2025-ci ilin sonu etibarilə bu bankda problemli kreditlərin payı 7,4 faizə çatıb. Üstəlik, iki qurumun kreditləşmə prinsiplərindəki fərqlər də əlavə risk mənbəyi kimi qiymətləndirilir.
Müqayisə xatirinə qeyd edək ki, qovuşmadan öncə Bank Respublikanın öz göstəricilərinə görə 2026-cı ilin ortasında problemli kreditlərin nisbəti cəmi 1,4 faiz, bu kreditlərin ehtiyatla örtülmə dərəcəsi isə 109 faiz olub. Bununla belə, agentlik hesab edir ki, uzaq perspektivdə maliyyə vəsaitlərinə qənaət etmək və sinerji yaratmaq imkanı mövcuddur, çünki hər iki bankın iş modeli və əsas müştəri kütləsi – xüsusilə mikro, kiçik və orta biznes (KOB) sahəsində – böyük ölçüdə üst-üstə düşür.
Moody’s bildirib ki, birləşmə nəticəsində Bank Respublika mikro və KOB seqmentində bazarın ən böyük oyunçusuna çevrilərək həm miqyas, həm də danışıqlarda daha güclü mövqe qazanacaq.
Maliyyələşmə mənbələri və reytinq görünüşü
Agentliyin hesablamalarına görə, birləşmiş qurumun maliyyə bazası əvvəlki dövrlə müqayisədə daha çox müştəri əmanətlərinə əsaslanacaq. Gələn 12-18 ay ərzində kredit verilməsi templərinin zəifləməsi hesabına bankın likvidlik ehtiyatlarının yetərli səviyyədə qalması gözlənilir.
Bank Respublikanın uzunmüddətli əmanət üzrə reytinqlərinə verilmiş mənfi görünüş qüvvədə qalır, bu da yaxın 12-18 ay ərzində reytinqin artırılma ehtimalının aşağı olduğunu bildirir. Moody’s qeyd edib ki, bank AccessBank-ı uğurla özünə inteqrasiya edib nəzərdə tutulan qənaət və gəlirlilik hədəflərinə çatsa, eyni zamanda kapitalın kifayətliliyini və aktivlərin keyfiyyətini stabil saxlaya bilsə, görünüş sabitə dəyişdirilə bilər.
